Story
Τῇ δωδεκάτῃ ἡμέρᾳ τοῦ εὐλογημένου μηνὸς Παῶνι ἡ ἁγία Ἐκκλησία ἑορτάζει τὴν λαμπρὰν ἑορτὴν τοῦ μεγάλου ἀρχαγγέλου Μιχαήλ, τοῦ ἀρχιστρατήγου τῶν οὐρανίων δυνάμεων καὶ μεσίτου ὑπὲρ ὅλου τοῦ γένους τῶν ἀνθρώπων. Αὐτὸ τὸ ὄνομα αὐτοῦ, ἐν τῇ γλώσσῃ τῶν Ἑβραίων, ἐστὶν ἐρώτημα ὃ καταισχύνει τοὺς ὑπερηφάνους καὶ παραμυθεῖται τοὺς ταπεινούς· «Τίς ὡς ὁ Θεός;» Ὁ γὰρ Μιχαὴλ ἐστὶν ὁ πρῶτος μεταξὺ τῶν ἑπτὰ ἀρχαγγέλων τῶν παρισταμένων ἐνώπιον τοῦ Ὑψίστου, ὁ ἄρχων τῶν ἀσωμάτων δυνάμεων καὶ ὁ σημαιοφόρος τοῦ Βασιλέως τῆς δόξης. Παρίσταται δὲ διηνεκῶς ἐνώπιον τοῦ θρόνου τοῦ Θεοῦ, ἀπαύστως ἀναφέρων αὐτῷ δόξαν μετὰ τῶν χερουβὶμ καὶ τῶν σεραφίμ, καὶ ἀναβιβάζων πρὸς τὸν Ὕψιστον τὰς προσευχὰς καὶ τὰς δεήσεις τῶν πιστῶν ἐπὶ τῆς γῆς, καθὼς γέγραπται ὅτι ἄγγελος ἀναφέρει τὰς προσευχὰς τῶν ἁγίων ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τὸ χρυσοῦν τὸ ἐνώπιον τοῦ θρόνου, Ἀποκάλυψις 8:3.
Ἡ ἁγία Ἐκκλησία ὁμολογεῖ ὅτι ὁ μέγας Μιχαὴλ τέτακται ὑπὸ τοῦ Θεοῦ ἐπὶ τὸν λαὸν τῆς κληρονομίας αὐτοῦ, ὁ ἄγρυπνος φύλαξ ὁ ἐπιτεταγμένος ἐπὶ τὰ ἔθνη τῶν πιστῶν. Δανιὴλ γὰρ ὁ προφήτης εἶδεν αὐτὸν καὶ ὠνόμασεν αὐτὸν «Μιχαήλ, ἕνα τῶν ἀρχόντων τῶν πρώτων», ὃς ἦλθε βοηθῆσαι ἐν τῷ οὐρανίῳ ἀγῶνι, Δανιὴλ 10:13· καὶ πάλιν καλεῖται «ὁ ἄρχων ὁ μέγας ὁ ἑστηκὼς ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τοῦ λαοῦ σου», Δανιὴλ 12:1. Οὕτως ἡ Ἐκκλησία βλέπει ἐν αὐτῷ τὸν ταχὺν ὑπερασπιστὴν τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, τὸν παρακλήτορα τῶν θλιβομένων καὶ τὸν ὁδηγὸν τῶν ἐκδημουσῶν ψυχῶν εἰς τὸν τόπον τῆς ἀναπαύσεως.
Ἡ ἁγία Γραφὴ κηρύσσει τὴν ὑψηλὴν αὐτοῦ διακονίαν ἀπ’ ἀρχῆς. Ὅτε Ἰησοῦς ὁ τοῦ Ναυῆ ἔστη ἐνώπιον τῶν τειχῶν τῆς Ἰεριχώ, ὁ ἀρχάγγελος Μιχαὴλ ὤφθη αὐτῷ ὡς ἀνὴρ ἔχων ῥομφαίαν ἐσπασμένην, καὶ ἐνίσχυσεν αὐτὸν λέγων· «Οὐχί, ἀλλ’ ἐγὼ ἀρχιστράτηγος δυνάμεως Κυρίου νυνὶ παραγέγονα», Ἰησοῦς τοῦ Ναυῆ 5:14. Καὶ ἔπεσεν Ἰησοῦς ἐπὶ πρόσωπον ἐπὶ τὴν γῆν καὶ προσεκύνησεν, ὅτι ὁ τόπος ἐφ’ ᾧ εἱστήκει ἅγιος ἦν. Διὰ ταύτης τῆς οὐρανίου βοηθείας ἡ ἰσχυρὰ πόλις Ἰεριχὼ ἔπεσεν εἰς τὰς χεῖρας τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ ὅτε Ἰησοῦς ὕστερον ἐπολέμησεν, αὐτὸς ὁ ἥλιος ἔστη ἐν τῷ οὐρανῷ ἕως οὗ ἐτελέσθη ἡ νίκη. Οὕτως ἡ Ἐκκλησία ὁμολογεῖ τὸν Μιχαὴλ ἀρχηγὸν εἶναι τῶν στρατευμάτων τοῦ Κυρίου, τὸν ταχὺν βοηθὸν τῶν δικαίων καὶ τὸν φόβον τῶν δαιμόνων.
Ὁ ἅγιος ἀπόστολος Ἰούδας μαρτυρεῖ καὶ αὐτὸς περὶ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ, ἀναγράφων πῶς «ὁ Μιχαὴλ ὁ ἀρχάγγελος, ὅτε τῷ διαβόλῳ διακρινόμενος διελέγετο περὶ τοῦ Μωσέως σώματος, οὐκ ἐτόλμησε κρίσιν ἐπενεγκεῖν βλασφημίας, ἀλλ’ εἶπεν· Ἐπιτιμήσαι σοι Κύριος», Ἰούδα 1:9. Ἐν τούτῳ μανθάνει ἡ Ἐκκλησία τὴν πραότητα τοῦ μεγάλου ἀρχαγγέλου, ὃς καίπερ ἰσχυρὸς ὢν ἐν δυνάμει, πᾶσαν ἐξουσίαν ἀνατίθησι μόνῳ τῷ Κυρίῳ. Καὶ ἐν τῇ ὀπτασίᾳ Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου, ὁ Μιχαὴλ καὶ οἱ ἄγγελοι αὐτοῦ ἦσαν οἱ πολεμήσαντες κατὰ τοῦ δράκοντος καὶ τῶν ἀγγέλων αὐτοῦ, καταβάλλοντες τὸν ὄφιν τὸν ἀρχαῖον, ὅς ἐστι διάβολος, ἵνα μηκέτι πλανᾷ τὰ ἔθνη, Ἀποκάλυψις 12:7. Διὰ τοῦτο οἱ πιστοὶ καταφεύγουσιν εἰς τὴν προστασίαν αὐτοῦ κατὰ πάσης παγίδος τοῦ ἐχθροῦ.
Ἐν ταῖς ἡμέραις τοῦ πιστοῦ βασιλέως Κωνσταντίνου τοῦ Μεγάλου, οἱ κάτοικοι τῆς Ἀλεξανδρείας ἔτι ἐσκοτισμένοι ἦσαν ὑπὸ τῆς λατρείας τῶν εἰδώλων. Ἐν αὐτῇ ταύτῃ τῇ ἡμέρᾳ εἰώθεσαν τιμᾶν εἴδωλον ἄψυχον, οὗ τὸ ἄγαλμα καὶ ὁ ναὸς ἀνεγηγέρμενα ἦσαν ἐν τοῖς πρότερον χρόνοις, προσφέροντες αὐτῷ θυσίας καὶ δῶρα. Ἀλλ’ ὁ ποιμὴν τῆς πόλεως ἐκήρυξε τὸν λόγον τῆς ἀληθείας τῷ λαῷ, δεικνύων αὐτοῖς τὴν μωρίαν τοῦ προσκυνεῖν τὰ χειροποίητα τῶν ἀνθρώπων, ἃ οὔτε κινεῖται οὔτε λογίζεται οὔτε σῴζει.
Ὅτε δὲ αἱ καρδίαι τοῦ λαοῦ ἐπεστράφησαν πρὸς τὸν ζῶντα Θεόν, ὁ ἅγιος πατριάρχης κατέβαλε τὸ εἴδωλον ἐκεῖνο καὶ ἐκαθάρισε τὸν ναὸν αὐτοῦ, καὶ καθιέρωσεν αὐτὸν ναὸν ἐπὶ τῷ τιμίῳ ὀνόματι τοῦ ἀρχαγγέλου Μιχαήλ. Καὶ προσέταξεν ἵνα ὅσα ὁ λαὸς πάλαι προσέφερε τῷ εἰδώλῳ, ταῦτα νῦν διανέμωσι τοῖς πτωχοῖς καὶ τοῖς ἐνδεέσιν εἰς δόξαν Θεοῦ, καὶ ἵνα ἐν ταύτῃ τῇ ἡμέρᾳ ἑορτάζωσι τὴν ἑορτὴν τοῦ μεγάλου οὐρανίου ἀρχηγοῦ. Οὕτως ὁ τόπος ὁ ποτὲ σπήλαιον τῆς πλάνης γενόμενος ἐγένετο οἶκος προσευχῆς, καὶ τὸ ὄνομα τὸ ποτὲ μεμιασμένον ὑπὸ τῶν δαιμόνων ἡγιάσθη ταῖς αἰνέσεσι τοῦ ἀρχιστρατήγου τῶν οὐρανίων δυνάμεων.
Διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ ἔταξε τὴν δωδεκάτην ἡμέραν παντὸς κοπτικοῦ μηνὸς εἶναι διηνεκὲς μνημόσυνον τοῦ τιμίου ἀρχαγγέλου Μιχαήλ, ἵνα οἱ πιστοὶ μνημονεύωσι τῆς ἀπαύστου αὐτοῦ μεσιτείας καὶ τῆς τρυφερᾶς αὐτοῦ προνοίας ὑπὲρ τῶν υἱῶν τῶν ἀνθρώπων. Ὑπὲρ πάντα δὲ ἑορτάζεται ἡ ἑορτὴ αὐτοῦ μετὰ μεγάλης λαμπρότητος τῇ δωδεκάτῃ τοῦ Παῶνι, ὅτε ὁ ποταμὸς τῆς Αἰγύπτου εἴωθεν ἀνέρχεσθαι εἰς ἀρδείαν τῆς γῆς, καὶ οἱ πιστοὶ ἐκζητοῦσι τὴν εὐλογίαν αὐτοῦ ἐπὶ τοὺς ἀγροὺς καὶ τὸν θερισμόν. Ἐν δὲ ταῖς ἑορταῖς αὐτοῦ οἱ πιστοὶ συνάγονται εἰς τὴν ἁγίαν Λειτουργίαν, ἑτοιμάζουσι τραπέζας ἐλέους τοῖς πτωχοῖς, καὶ ἐκζητοῦσι τὴν προστασίαν αὐτοῦ ὑπὲρ τῶν ψυχῶν αὐτῶν καὶ τῶν γαιῶν αὐτῶν.
Καταφύγωμεν τοίνυν ὑπὸ τὰς πτέρυγας τούτου τοῦ μεγάλου ἀρχαγγέλου, ὃς χαίρει ἐπὶ παντὶ ἁμαρτωλῷ μετανοοῦντι, Λουκᾶς 15:10, καὶ ὃς ἀποστέλλεται εἰς διακονίαν διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν, Ἑβραίους 1:14. Εἴη δὲ ἡ μεσιτεία τοῦ μεγάλου ἀρχαγγέλου Μιχαήλ, τοῦ σημαιοφόρου τοῦ Βασιλέως τῆς δόξης, καὶ αἱ προσευχαὶ ἃς ἀπαύστως ἀναφέρει ἐνώπιον τοῦ θρόνου τοῦ Θεοῦ, σκέπη καὶ βοήθεια ἡμῖν πᾶσιν. Ἡ μεσιτεία αὐτοῦ εἴη μεθ’ ἡμῶν. Ἀμήν.