Story
कप्टिक अर्थोडक्स चर्चमा सन्तहरू र शहीदहरूको जीवन
सन्त अन्बा रेवेइस | अन्बा फरज | आभा तेजी
अङ्ग्रेजी भाषामा: सन्त रोवेइस। कप्टिक भाषामा: आब्बा तेजी।
परमपावन पोप शेनुडा तृतीय यस सन्तको बारेमा भन्नुहुन्छ कि उहाँले कुनै पुरोहित-पद प्राप्त गर्नुभएन, न त भिक्षुको रूपमा मठवासी जीवन अपनाउनुभयो, तैपनि उहाँले चर्चका पद र उपाधि धारण गर्ने धेरैलाई उछिन्नुभयो, यहाँसम्म कि पोपहरू स्वयंले आफ्ना निम्ति उहाँको प्रार्थना माग्नुहुन्थ्यो।
उहाँको प्रारम्भिक जीवन:
उहाँ गर्बिया जिल्लाको मिन्यत यामिन भन्ने सानो गाउँमा एक गरिब परिवारमा जन्मनुभयो। उहाँका बुबा इसहाक नाम गरेका किसान थिए, र उहाँकी आमाको नाम सारा थियो, अनि उनीहरूले उहाँलाई फरज नाम राखे। उहाँको जन्मको ठीक मिति ज्ञात छैन, तर उहाँ ईस्वी चौधौं शताब्दीमा बाँच्नुभयो र इ.सं. १४०५ को अक्टोबर १८ मा निधन हुनुभयो।
उहाँ आफ्ना बुबालाई खेतीको काममा सहयोग गर्नुहुन्थ्यो, र खेतको काम सकेपछि उहाँ एउटा सानो जवान ऊँटमाथि नुन बेच्नुहुन्थ्यो। उहाँले आफ्नो ऊँटको नाम "रेवेइस" ( शब्द "टाउको," रासको लघुरूप) राख्नुभयो किनभने त्यसले आफ्नो मालिकलाई आफ्नो सानो टाउकोले घस्रिँदै लाड गर्थ्यो। यो ऊँट यति पाल्तु थियो कि, यदि उहाँले त्यसलाई त्यसको नामले बोलाउनुभयो भने, त्यसले उहाँको बोलावटको जवाफ दिन्थ्यो; र भनिन्छ कि त्यो ऊँट आफ्नो मालिकप्रति यति बुद्धिमान् र भक्त थियो कि उहाँ बिना ओढ्ने सुत्नुभयो भने त्यसले उहाँलाई ढाक्थ्यो, र प्रार्थनाको समयमा उहाँलाई ब्युँझाउँथ्यो। सायद फरजको सबैभन्दा विशिष्ट गुण उहाँको विनम्रता र प्रेम थियो, जसद्वारा उहाँले सारा गाउँको स्नेह जित्नुभयो।
आफ्नो नगरबाट उहाँको प्रस्थान:
उहाँ बीस वर्षको उमेरसम्म आफ्ना बुबाको घरमा बस्नुभयो, जतिखेर ईसाईहरूमाथि एक कठोर सतावट आइलाग्यो, यति गम्भीर कि त्यो कुल्चने सतावटको भारमुनि सन्तका आफ्नै बुबाले विश्वास त्याग्नुभयो। सन्त नजिकैको अल-शेखको उजाडस्थानमा लुक्नुभयो, र त्यसपछि कायरोतिर प्रस्थान गर्नुभयो। आफ्नो थकान र भोकको तीव्रताले उहाँ बाटोमा निदाउनुभयो, र उहाँले आफ्नो निद्रामा बिजुलीझैं चम्किरहेका दुई जना मानिस देख्नुभयो जसले उहाँलाई समातेर स्वर्गमा बोकेर लगे, र त्यसपछि उहाँलाई एउटा स्वर्गीय चर्चभित्र ल्याए। त्यहाँ उहाँले उपासकहरूको ठूलो भीड देख्नुभयो, र उहाँले भित्रबाट एउटा सोर सुन्नुभयो जसले उहाँलाई अघि बढेर पवित्र रहस्यहरूमा सहभागी हुन बोलाइरहेको थियो। तब ती दुई चम्किला मानिसहरूले उहाँलाई पवित्र भोजमा प्रस्तुत गरे, र उहाँले रहस्यहरूमा सहभागी हुनुभयो, र त्यसपछि उनीहरूले उहाँलाई जुन ठाउँबाट लगेका थिए त्यहीँ फर्काइदिए।
यस सपनापछि उहाँ उठ्नुभयो र कायरो पार गर्नुभयो, र त्यहाँबाट माथिल्लो इजिप्टतिर उक्लनुभयो; र ती भागहरूमा उहाँले आत्म-त्यागमा आफ्नो नाम बदलेर "रेवेइस" राख्नुभयो। उहाँले साइदको कुसदेखि अलेक्जान्ड्रियासम्म देशभरि घुम्न थाल्नुभयो, र उहाँले भेट्ने हरेकलाई प्रशस्त आँसुसहित आफ्नो प्राणको उद्धारको बारेमा कुरा गर्नुहुन्थ्यो। यस सन्तले आफ्नो गुरुको अनुकरणमा एक परदेशीको रूपमा बाँच्नुभयो, पृथ्वीको सतहमा भौँतारिँदै, जसको टाउको अड्याउने कुनै ठाउँ थिएन; र स्वर्गको लागि उहाँको चाहना यति तीव्र थियो कि उहाँ प्रायः भजनकारका वचनहरू गाउनुहुन्थ्यो: "मलाई धिक्कार छ, कि म मेशेकमा परदेशी भएर बस्छु, कि म केदारका पालहरूमा बास गर्छु!" (भजनसंग्रह १२०:५)।
उहाँको तपस्या:
उहाँले अत्यन्तै कठोरता र कडाइ र शरीरको दमनको जीवन अभ्यास गर्नुभयो। उहाँ उपवासी हुनुहुन्थ्यो, थोरै र सबैभन्दा निम्न खानेकुरा मात्र खानुहुन्थ्यो; उहाँले आफ्नो नाङ्गोपन ढाक्ने मात्र लगाउनुहुन्थ्यो, बाँकी शरीर नाङ्गै छाड्नुहुन्थ्यो, गर्मीको ताप र जाडोको चिसोमा खुला, र यसमा उहाँ बप्तिस्मा-दाता यूहन्ना सरह हुनुहुन्थ्यो।
उहाँले इजिप्टका देशहरूभरि यात्रा गर्नुभयो, र जब उहाँ कुनै नगरमा प्रवेश गर्नुहुन्थ्यो उहाँ आफ्नो जीविकाको लागि आवश्यक कुरा प्राप्त गर्न आफ्ना हातले काम गर्नुहुन्थ्यो, र बाँकी दान दिनुहुन्थ्यो। प्रायः उहाँलाई प्रेम गर्नेहरूले उहाँलाई असल वस्त्र, पैसा र उपहार चढाउँथे, तर उहाँले ती अस्वीकार गर्नुहुन्थ्यो।
उहाँ कष्टको जीवनले मात्र सन्तुष्ट हुनुहुन्नथ्यो, बरु आफ्नो जीवन उपवास र प्रार्थनामा बिताउनुहुन्थ्यो। उहाँको बारेमा भनिन्छ कि उहाँ दुई र तीन दिन नतोडी उपवास बस्नुहुन्थ्यो, र एक पटक उहाँले एघार दिन लगातार उपवास बस्नुभयो। उहाँ पवित्र भोजमा नियमित हुनुहुन्थ्यो, र भय र कम्पनमा पवित्र रहस्यहरूमा सहभागी हुनुहुन्थ्यो; र प्रायः उहाँले आफ्नो अयोग्यताको भावनाले गर्दा सहभागी हुँदा हिचकिचाहट देखाउनुहुन्थ्यो। जब उहाँलाई यस हिचकिचाहटको बारेमा सोधियो, उहाँले जवाफ दिनुभयो: "हाम्री स्वामिनी पवित्र मरियम, जो ख्रीष्टलाई आफ्नो गर्भमा बोक्न योग्य ठहरिनुभयो, उहाँको गर्भझैं भित्री भागहरू शुद्ध र निर्मल नभएको कोही पनि यी पवित्र रहस्यहरूमा सहभागी हुन योग्य छैन।" सायद यो किनभने परमेश्वरले उहाँको भित्री दृष्टि खोलिदिनुभएको थियो, ताकि उहाँले अभयारण्यमा अभिषेकको समयमा पवित्र रहस्यहरूमाथि परमेश्वरको महिमा बसेको देख्नुहुन्थ्यो, अवर्णनीय उज्यालोसँग चम्किरहेको।
उहाँलाई परमेश्वरद्वारा धेरै आत्मिक प्रकाशनहरू प्रदान गरियो, र उहाँले चमत्कारहरू पनि गर्नुभयो, र धेरैको पश्चात्तापको कारण बन्नुभयो। एक पटक उहाँले घोषणा गर्नुभयो कि उहाँले बप्तिस्माको कुण्डको वरिपरि उभिएका करूब र सराफिमहरूलाई देख्नुभयो, बालकको वरिपरि आनन्दसाथ मडारिरहेका।
उहाँ गरिबहरूलाई दान दिनको लागि गहुँ निफन्ने काम गर्नुहुन्थ्यो। उहाँले कायरोमा "उम्म याकूब" (याकूबकी आमा) नामक एक महिलाको घरमा एकान्तवासमा आफूलाई बन्द गर्नुभयो, र जब उहाँलाई भोक लाग्यो उनले उहाँलाई रोटी चढाइन्। तर उहाँले केही भिजेको भुस लिएर खानुभयो, र त्यो महिला दुःखी भइन्। उहाँले उनलाई भन्नुभयो: "तपाईंको हृदय मैले रोटीको साटो भुस खाएकोमा किन दुःखित हुन्छ, जब कि तपाईं मानिसहरूका पापहरूमा दुःखी हुनुहुन्न? के तपाईंलाई थाहा छैन कि पापले प्राणलाई मार्छ, जब कि भुसले जसरी भए पनि शरीरलाई सहारा दिन्छ? र यदि शरीरले थोरै कष्ट भोग्छ भने, त्यो ताकि त्यो पापबाट रोकियोस्।"
उहाँका आत्मिक यात्राहरू:
उहाँले "उडान" (स्थानान्तरण) को उच्च श्रेणी प्राप्त गर्नुभयो, ताकि उहाँ धेरै छोटो समयमा ठूला दूरीहरू पार गर्नुहुन्थ्यो, र बन्द ढोका भएका ठाउँहरूमा प्रवेश गर्नुहुन्थ्यो। एक पटक उहाँलाई असयुततिर बोकेर लगियो र एक घण्टाभित्रै फर्किनुभयो, जसमा उहाँले दयाको काम पूरा गर्नुभएको थियो;
र अर्को पटक उहाँलाई कुनै सङ्कटमा परेकोलाई राहत दिन सिरियातिर बोकेर लगियो। परमेश्वरले उहाँलाई गुप्त रहस्यहरूको ज्ञान पनि प्रदान गर्नुभयो। उहाँ आत्म-त्यागी मानिस हुनुहुन्थ्यो, आफ्नै नाम पनि इन्कार गर्दै र आफ्नो ऊँटको नामले आफूलाई बोलाउनुहुन्थ्यो। जब कसैले उहाँको साँचो नाम जान्न दबाब दिए, उहाँले उनीहरूलाई "तेजी अफलिल्लु," अर्थात् "तेजी बहुलाहा" भन्नुभयो;
र अचम्म त के भने चर्चले आफ्ना प्रार्थनाहरूमा उहाँलाई यही नाम, "तेजी" दिन्छ। उहाँ आत्म-त्यागमा अझ अगाडि बढ्न चाहनुहुन्थ्यो, त्यसैले उहाँ आफ्नो शरीर नाङ्गो र टाउको नछोपी सडकमा हिँड्नुहुन्थ्यो, र खजूरका पातको झुप्रोमा बास गर्नुहुन्थ्यो वा बाटोको छेउमा सुत्नुहुन्थ्यो। प्रायः यस अनौठो जीवनशैलीले उहाँमाथि मानिसहरूको गिल्ला र उहाँविरुद्धका आक्रमणहरू ल्यायो — पिटाइ, सराप, थुक्ने, र ढुङ्गाले हान्ने। र जब उहाँको प्राण यी अपमानहरूविरुद्ध उठ्थ्यो, उहाँ त्यसलाई सम्बोधन गर्दै भन्नुहुन्थ्यो: "शहीद सन्त जर्ज र उहाँले सहनुभएका सबै कुराको तुलनामा, अथवा बप्तिस्मा-दाता यूहन्ना, जसको टाउको हेरोदले काटे, उहाँको तुलनामा म कहाँ छु?
शहीदहरूमाथि आइपरेका यातनाहरूको अगाडि मलाई आइपरेको के हो?" अनि उहाँमाथि आइपर्ने यातनाहरूको प्रचुरताले गर्दा उहाँ दुर्गम ठाउँहरूमा आफूलाई बन्द गर्नुहुन्थ्यो र धेरै महिनासम्म मानिसहरूबाट अलग बस्नुहुन्थ्यो, जुन उहाँले उत्कट प्रार्थना र अविच्छिन्न उपवासमा बिताउनुहुन्थ्यो। र परमेश्वरले उहाँको हृदयको पश्चात्ताप, उहाँको प्रेम, र उहाँको विश्वासको बललाई हेर्नुभयो: त्यसैले प्रभु ख्रीष्ट उहाँलाई पाँच पटक अकथनीय महिमामा देखा पर्नुभयो, र तीमध्ये एकमा उहाँसँग मुख-कानले कुरा गर्नुभयो। यस्ता दर्शनहरूद्वारा उहाँले साहस लिनुहुन्थ्यो र हरेक किसिमको कष्टविरुद्ध दृढ रहनुहुन्थ्यो, र बोल्नबाट मौन रहनुहुन्थ्यो।
कष्टहरूका बीच परमेश्वरका सान्त्वनाहरू:
सुल्तान बर्कुकले उहाँको बारेमा सुने र उहाँलाई देख्न चाहना गरे।
र जब अमीर सुदुनले पोप म्याथ्युमाथि अत्याचार गरे, तिनले अन्बा रेवेइसलाई बोलाए र उहाँको जीवन र कर्महरूको बारेमा सोधपुछ गर्न थाले, तर उहाँले तिनलाई एक शब्द पनि जवाफ दिनुभएन। तिनले उहाँलाई लट्ठीका चार सय प्रहारले उहाँको रगत नबग्दासम्म पिट्ने आदेश दिए, जबकि उहाँ मौन रहनुभयो। सिपाहीहरूले उहाँलाई सडकहरूमा घुमाए, उहाँलाई पिट्दै र थुक्दै र उहाँको टाउको र दाह्रीका रौँ तान्दै, र उहाँ मौन रहनुभयो; त्यसपछि उनीहरूले उहाँलाई उहाँको चेलासहित कैदखानामा फ्याँके। महिमाका प्रभु ती दुवैलाई देखा पर्नुभयो र उनीहरूलाई निको पार्नुभयो; र जब कैद भएका कप्टहरू, आठ जना, उहाँलाई आफ्ना निम्ति प्रार्थना गरिदिन बिन्ती गरे, त्यही दिन पोप उनीहरूको रिहाइको आदेश लिएर उनीहरूकहाँ आए।
उहाँ प्रायः विश्वासीहरूका घरहरूमा जानुहुन्थ्यो र भविष्यमा हुने कुराहरू उनीहरूलाई बताउनुहुन्थ्यो, र उनीहरूमाथि आइपर्ने हानि र विपत्तिहरूको बारेमा चेतावनी दिनुहुन्थ्यो। यस सन्त महान् ८७औं पोप अन्बा म्याथ्यु प्रथम का समकालीन हुनुहुन्थ्यो, र उहाँसँग घनिष्ठ रूपमा जोडिनुभएको थियो। एक अवसरमा अमीर यल्बुगाले पोपलाई ईसाईहरूको एक समूहसहित गिरफ्तार गरे, र जब उहाँको चेला अन्बा रेवेइसकहाँ आएर पोपलाई के भयो भनेर बताए, उहाँले स्वामिनी कन्या मरियमले उहाँलाई छुटकारा दिनुहुनेछ भनेर तिनलाई भविष्यवाणी गर्नुभयो। र वास्तवमै त्यस्तै भयो, किनभने त्यस अमीरका शत्रु एक अमीरले कैदखानाका ढोकाहरू आक्रमण गरेर भत्काए र प्याट्रिआर्क र उहाँसँग भएकाहरूलाई निकाले, र अमीर यल्बुगालाई समातेर कैद गरे र तिनी नमरेसम्म पिटे।
उहाँको रोग र निधन:
अन्बा रेवेइसले एक कठोर रोगलाई धैर्यसाथ सहेर आफ्नो सङ्घर्ष टुङ्ग्याउनुभयो, ताकि उहाँलाई नयाँ अय्यूब भनियो। किनभने उहाँ नौ वर्षसम्म निरन्तर बिरामी हुनुभयो, र यस सम्पूर्ण समयभरि उहाँ ओछ्यानमै सीमित, मौन, कसैसँग नबोली, अद्भुत धैर्यसाथ सहँदै रहनुभयो। उहाँले यी वर्षहरू सुस्केरा, रुवाइ र उहाँकहाँ आउने पापीहरूको लागि प्रार्थनामा बिताउनुभयो, र उहाँ आफैँ रोगबाट पीडित हुँदा पनि उहाँलाई भेट्न आउने बिरामीहरूलाई निको पार्नुहुन्थ्यो। र जब उहाँले आफ्नो अन्त नजिक छ भनी जान्नुभयो, उहाँले आफ्ना चेलाहरूलाई एक-एक गरी आशीर्वाद दिनुभयो, र आफ्नो शरीरलाई पानीले अभिषेक गर्दै,
आफ्नो टाउकोको टुप्पीदेखि खुट्टाका पैतालासम्म आफ्ना सबै अङ्गहरूलाई क्रूसको चिन्हले चिह्नित गर्नुभयो। उहाँले आफ्नो निधनको घडीमा हाम्री स्वामिनी कन्या मरियमलाई बिन्ती गर्नुभयो, र उहाँले उहाँको बिन्ती पूरा गर्नुभयो, जसरी उहाँका एक चेलाले साक्षी दिए, जसले भने: "त्यस घडीमा मैले सूर्यझैं चम्किरहेकी एक महिला यी पिताको छेउमा बसिरहेकी देखेँ, र उहाँले उनको बिन्तीअनुसार उनको धन्य प्राण लिनुभयो।" उहाँको प्रस्थान बाबाको २१ तारिख, स्वामिनी कन्या मरियमको स्मरण-दिनमा भयो, र उहाँलाई देइर अल-खन्दक (वर्तमानको अन्बा रेवेइस क्षेत्र) मा उहाँको चर्चको छेउमा गाडियो।
उहाँको निधनपछि परमेश्वरको कार्य उहाँसँग:
उहाँको दफनको आठौं दिनमा उहाँको शरीर चोरियो, त्यसैले उहाँ आफ्ना चेलाहरूलाई देखा पर्नुभयो र उनीहरूलाई वास्तविक अवस्था बताउनुभयो, र उनीहरूले त्यसलाई दोस्रो पटक उहाँको चिहानमा फर्काए। उहाँको शरीरबाट धेरै अचम्मका कुराहरू बग्ने गर्थे, र यसले विश्वासीहरूको एक समूहलाई उहाँको शरीर अल-मासरामा देइर शहरानमा सार्न प्रलोभित गर्यो, त्यसैले उनीहरूले त्यसलाई नाइल नदीमा एउटा डुङ्गामा बोके। तर उनीहरू उक्त मठतिर जाँदै गर्दा बाटोमा प्रचण्ड हावा र भयानक आँधीबेहरी उनीहरूविरुद्ध उठे जसले उनीहरूलाई झन्डै डुबाए, त्यसैले उनीहरू शरीरलाई फेरि एक पटक त्यसको चिहानमा फर्काउन बाध्य भए। र यस पुस्तामा (बीसौं शताब्दी) प्याट्रिआर्केटका निरीक्षक आर्मानियस बे हन्ना नामक एक मानिसले सन्तको चिहान पुनर्निर्माण गर्ने प्रयास गरे, र त्यसलाई आधुनिक शैलीमा पुनर्निर्माण गर्न भत्काउने आदेश दिए। तर मजदुरले आफ्नो गैँती चिहानमाथि बल्ल बजार्नासाथ तिनको दाहिने हात पक्षाघात भयो, र तिनी सहायताको लागि चिच्याए;
त्यसैले चर्चका पुरोहित आएर तिनको हात फेरि चल्ने नभएसम्म तिनीमाथि प्रार्थना गरे। त्यस समयदेखि चिहान जस्ताको त्यस्तै छाडियो, र उनीहरूले गरेको सबै काम भनेको शरीर नसारी त्यसमाथि सङ्गमरमरको एउटा चिहान बनाउनु थियो।
यो पनि हेर्नुहोस्: इजिप्टमा सन्त अन्बा रेवेइस | आभा तेजीलाई समर्पित चर्चहरूका नामहरू, र अन्बा रेवेइसका चेला सन्त सोलोमन।